Waar koop je Bakkeljauw, zoutvlees en Surinaamse worst? Een gids per stad

Een gerichte zoekopdracht plus een telefoontje vooraf werkt het beste. In drie stappen:

1. Zoek lokaal. Typ "Surinaamse toko" met je stad of wijk erbij, bijvoorbeeld "Surinaamse toko Amsterdam Zuidoost" of "toko Paul Krugerlaan". Maps laat dan de winkels in de buurt zien, met openingstijden en route.
2. Kijk in een tokogids. Op Tokowijzer.nl en Aziatische-ingredienten.nl staan honderden tokos op een rij, per provincie. Surinaamse en Antilliaanse winkels zitten daar vaak tussen de Aziatische, dus filter op je eigen stad en let op de namen die je herkent.
3. Bel voordat je gaat. Niet elke toko heeft alles vers liggen. Vraag of ze Bakkeljauw hebben (heel, in moten of als filet), plus zoutvlees en verse Surinaamse worst. De worst ligt meestal in de vriezer.

In Nederland wonen ongeveer 365.000 mensen met Surinaamse wortels. Dat is de op twee na grootste groep met een migratieachtergrond, en het verklaart waarom de tokos zo dicht op elkaar zitten in een handvol steden. Die loop ik hieronder langs.

Amsterdam telt de meeste inwoners met Surinaamse wortels van het land, rond de 64.000. Het hart daarvan ligt in Zuidoost, in de Bijlmer. Hier zit de oudste en grootste Creoolse gemeenschap, en daar hoort een dichte rij tokos en tropische supermarkten bij.

Zoek rond Ganzenhoef en Amsterdamse Poort. Dat zijn de twee winkelgebieden waar je het meeste vindt. Naast de Surinaamse tokos zit hier ook een Ghanese en Nigeriaanse hoek, dus wie naast Bakkeljauw ook shaki of ponmo zoekt, zit hier goed. Verder de stad in, richting Oost en de oude buurten, vind je nog losse tokos van Hindostaanse en Javaanse families.

Parkeren is in Zuidoost een stuk makkelijker dan in de binnenstad. Veel winkels zijn op zaterdag open, en dat is de dag waarop mensen voor de hele week inslaan. Vraag bij de visafdeling specifiek naar Bakkeljauw in moten als je heri heri of moksi alesi maakt. Scheelt je thuis een hoop snijwerk.

Den Haag heeft een grote, sterk Hindostaanse Surinaamse gemeenschap, ongeveer 46.000 mensen. Het zwaartepunt ligt in Transvaal, en de straat die iedereen kent is de Paul Krugerlaan. Loop die af en je passeert de ene toko na de andere, met groente, rijst, kruiden, gezouten vis en vlees naast elkaar.

Ook de Schilderswijk en de markten eromheen zitten vol Surinaamse en Aziatische winkels. Voor zoutvlees, masterbeef, kouseband en pom ben je hier op de goede plek. Een deel van de Haagse tokos wordt via groothandels in de stad zelf bevoorraad, dus de aanvoer is vaak vers.

Een tip: op marktdagen is het druk op de Paul Krugerlaan en de Haagse Markt. Ga vroeg als je de beste Bakkeljauw en de verste worst wilt, want de hardlopers zijn aan het eind van de dag soms op.

Rotterdam heeft rond de 52.000 inwoners met Surinaamse wortels, en een brede mix van Surinaamse, Antilliaanse en Kaapverdiaanse gemeenschappen. In de Rotterdamse tokos zie je daardoor vaak net iets meer Caribische producten naast het Surinaamse assortiment. Denk aan funchi en spullen uit Curacao, Aruba en Bonaire.

Zoek in de wijken rond Rotterdam-Zuid en de buurten met veel diaspora-winkels. Een bekend adres voor tropische producten is De Waart. Doe je zowel Surinaamse als Antilliaanse boodschappen, dan is Rotterdam handig, omdat veel winkels allebei bedienen.

Bakkeljauw, zoute haring en zoutvlees liggen hier altijd. Plan je een complete Surinaamse maaltijd, vraag dan of ze ook bloedworst en kippenworst hebben. Niet elke winkel houdt de hele worstfamilie op voorraad.

Almere is de groeistad van de Surinaamse gemeenschap. Met bijna 24.000 inwoners met Surinaamse wortels heeft het het hoogste aandeel van alle grote steden, ruim 11 procent van de bevolking. Veel gezinnen verhuisden vanuit Amsterdam Zuidoost naar Almere, en de tokos zijn meegegroeid.

Zoek in Almere Stad en de wijkcentra. De winkels zijn ruimer opgezet dan in de oude stadsbuurten, vaak met een grote vriesafdeling. Precies daar vind je de Bakkeljauw, het zoutvlees en de Surinaamse worst.

Zoetermeer ligt tegen Den Haag aan en telt rond de 8.600 inwoners met Surinaamse wortels. Het aanbod is kleiner dan in Den Haag zelf, maar er zitten goede tokos. Woon je net buiten de Randstad, dan hoef je voor je boodschappen niet helemaal naar de Paul Krugerlaan. Bel wel even vooruit of de winkel verse worst heeft, want in de kleinere steden draait de voorraad langzamer.

Woon je buiten de Randstad, of heb je gewoon geen tijd om langs te gaan? Dan bestel je je Surinaamse boodschappen online. Er zijn meerdere webshops die door heel Nederland en deels naar Belgie bezorgen, meestal met PostNL of DHL in twee dagen.

Let bij online bestellen op drie dingen.

• Koel of diepvries. Bakkeljauw is gezouten en gedroogd, dus die reist makkelijk. Verse worst en vlees gaan diepvries de doos in, met koelelementen, zodat ze koud aankomen.
• Bezorgkosten en de gratis-grens. Reken op zo'n 7,50 euro bezorgkosten. Sommige webshops leveren gratis boven een bepaald bedrag, dus voor een paar weken tegelijk bestellen loont.
• Bezorgdag. Krijg je diepvries, bestel dan vroeg in de week. Dan ligt je pakket niet het hele weekend in een depot.

Welke producten het beste reizen en hoe het koel of diepvries verzonden wordt, lees je in de gids over Surinaamse producten online bestellen op deze site.

Run je zelf een toko, een snackbar of een cateringzaak, dan ligt het anders. Dan koop je niet per pak, maar per doos en per pallet, en let je op minimale afname, doosmaten en houdbaarheid in de vriezer.

Veel tokos halen hun spullen nu bij een cash & carry of een importeur in de Randstad. Het kan ook rechtstreeks bij een EU-erkende maker, met levering tot aan de deur (DAP). Dat scheelt je de marge die je bij de cash & carry betaalt. De Surinaamse worst die Ratouli Foods maakt, is met 100% halal ingredienten, 100% kip en geen varken.

Voor de zakelijke kant, met prijzen per doos, minimale afname en DAP-levering in heel Nederland en Belgie, verwijs ik naar de groothandelsgids over Surinaamse producten inkopen voor je toko op het zustermerk Ratouli Foods. Daar staan de inkoopcijfers die je als eigenaar nodig hebt.